numer 2/2012, kwiecień
Szanowni Czytelnicy!
Oddajemy w Państwa ręce numer 2/2012 "Infrastruktury Transportu" i zachęcamy do lektury artykułów, podzielonych jak zwykle na działy tematyczne.
Choć prawdopodobnie nieprędko poznamy raport Państwowej Komisji Badania Wypadków Kolejowych dotyczący przyczyn katastrofy pod Szczekocinami, nie mogliśmy uciec od tego tematu. Polecamy Państwa uwadze artykuł napisany pod kierunkiem prof. dr. hab. inż. Janusza Dyducha, przewodniczącego Komitetu Transportu PAN, będący pewnego rodzaju diagnozą pośrednich przyczyn tragedii z 3 marca br. Autorzy zwracają uwagę, że katastrofa jest "skutkiem długoletnich zaniedbań o charakterze systemowym". Zderzenie pociągów TLK oraz interREGIO jest – zdaniem autorów – efektem braku konsekwencji we wdrażaniu programów modernizacyjnych, postępującą degradacją infrastruktury oraz, ogólnie rzecz ujmując, dekompozycji systemu kolejowego w Polsce. Nie
»
Szanowni Czytelnicy!
Oddajemy w Państwa ręce numer 2/2012 "Infrastruktury Transportu" i zachęcamy do lektury artykułów, podzielonych jak zwykle na działy tematyczne.
Choć prawdopodobnie nieprędko poznamy raport Państwowej Komisji Badania Wypadków Kolejowych dotyczący przyczyn katastrofy pod Szczekocinami, nie mogliśmy uciec od tego tematu. Polecamy Państwa uwadze artykuł napisany pod kierunkiem prof. dr. hab. inż. Janusza Dyducha, przewodniczącego Komitetu Transportu PAN, będący pewnego rodzaju diagnozą pośrednich przyczyn tragedii z 3 marca br. Autorzy zwracają uwagę, że katastrofa jest "skutkiem długoletnich zaniedbań o charakterze systemowym". Zderzenie pociągów TLK oraz interREGIO jest – zdaniem autorów – efektem braku konsekwencji we wdrażaniu programów modernizacyjnych, postępującą degradacją infrastruktury oraz, ogólnie rzecz ujmując, dekompozycji systemu kolejowego w Polsce. Nie mamy w kraju skutecznego systemu zabezpieczenia pociągów – nie funkcjonuje, stosowany w wielu państwach Europy oraz na świecie, system ETCS, a system kolejowej łączności mobilnej (GSM-R) nie jest wdrażany zgodnie z przyjętym w 2007 roku programem.
Autorzy nie ograniczają się do punktowania zaniedbań ze strony rządzących, zarówno państwem, jak i spółkami kolejowymi, wyciągają także konkretne wnioski i zgłaszają propozycje działań systemowych. Ponadto, by można było zaradzić "deficytowi czynnika merytorycznego" w procesie podejmowania decyzji strategicznych w transporcie kolejowym zgłaszają gotowość współpracy ze strony Komitetu Transportu Polskiej Akademii Nauk.
Już w dniu katastrofy pod Szczekocinami pytani przez dziennikarzy o opinie eksperci – ostrożni w kwestii przyczyn zderzenia pociągów – wyciągali daleko idące wnioski. Profesor Wojciech Paprocki z Katedry Transportu SGH zauważył na antenie TVN 24, że państwowe spółki kolejowe muszą zarabiać (podczas gdy, przykładowo, Państwowa Straż Pożarna nie musi) i tym samym konkurują ze sobą, a rozdział przewozów od zarządzania infrastrukturą nie jest, być może, najszczęśliwszym rozwiązaniem. Tu warto przypomnieć głosy tych, którzy po katastrofie mówili, że praca na kolei to służba, a kolej nie jest ani lewicowa, ani prawicowa…
Niewątpliwie potrzebne są mądre decyzje ponad podziałami, co potwierdzić może lektura artykułu Henryka Zielaskiewicza (dział "Transport intermodalny"). Autor stwierdza, że potencjał terminali przeładunkowych na wschodniej granicy naszego kraju – ich atutem jest położenie w rejonach, przez które przechodzą paneuropejskie korytarze transportowe – wykorzystywany jest zaledwie w połowie. Ponadto autor zwraca uwagę, że warunkiem zwiększenia udziału kolei w transporcie intermodalnym jest polityka państwa wspomagająca rozwój transportu kolejowego. Wrzucamy zatem kolejny kamyk do wspólnego ogródka, jakim jest państwo, ale skoro udaje się (choć też nie do końca…) z drogami, a nakłady na infrastrukturę transportu, głównie drogowego, zaczęły rosnąć po wejściu Polski do Unii Europejskiej – o czym pisze prof. dr hab. Ryszard Rolbiecki z Katedry Polityki Transportowej Wydziału Ekonomicznego UG (dział "Ekonomika transportu") – może wreszcie nastaną lepsze dni również dla kolei?
Miłej lektury!
«
INWESTYCJE INFRASTRUKTURALNE
str. 10
Polska infrastruktura kolejowa musi przejść gruntowną modernizację. Pozyskanie funduszy to nie wszystko, bardzo potrzebna jest wykwalifikowana, kreatywna kadra specjalistów, którzy w innowacyjny sposób będą rozwiązywać najważniejsze problemy techniczne i organizacyjne polskiej kolei. W tym właśnie celu powstaje na Politechnice Radomskiej nowoczesne Centrum badawcze – Centrum Eksploatacji Kolei Dużych Prędkości, którego oficjalne otwarcie planuje się na październik bieżącego roku.
Polska infrastruktura kolejowa musi przejść gruntowną modernizację. Pozyskanie funduszy to nie wszystko, bardzo potrzebna jest wykwalifikowana, kreatywna kadra specjalistów, którzy w innowacyjny sposób będą rozwiązywać najważniejsze problemy techniczne i organizacyjne
»
autor:
Dorota Bartoszek
str. 12
David Svingr, dyrektor handlowy CHAPS, odpowiada na pytania Doroty Bartoszek w związku z wyróżnieniem przyznanym przez Komisję Europejską w ramach pierwszego konkursu na rzecz inteligentnej mobilności na najlepszą wyszukiwarkę połączeń z wykorzystaniem różnych środków transportu. W kategorii systemy planowania podróży zwyciężyła wyszukiwarka IDOS firmy CHAPS.
David Svingr, dyrektor handlowy CHAPS, odpowiada na pytania Doroty Bartoszek w związku z wyróżnieniem przyznanym przez Komisję Europejską w ramach pierwszego konkursu na rzecz inteligentnej mobilności na najlepszą wyszukiwarkę połączeń
»
str. 14
O możliwościach stojących przed PKP SA w drugiej dekadzie działalności, potrzebie prywatyzacji spółek prowadzących działalność przewozową oraz bieżącej sytuacji w ramach założeń przed Euro 2012 mówi Stanisław Żmijan, poseł VII kadencji Sejmu RP, zastępca przewodniczącego sejmowej Komisji Infrastruktury.
O możliwościach stojących przed PKP SA w drugiej dekadzie działalności, potrzebie prywatyzacji spółek prowadzących działalność przewozową oraz bieżącej sytuacji w ramach założeń przed Euro 2012 mówi Stanisław Żmijan, poseł VII
»
REALIZACJE
autor:
Marian Okoń
str. 15
Współczesny dworzec kolejowy ma być symbolem postępu i innowacji oraz wizytówką nowoczesnego miasta. Nie da się tego jednak osiągnąć bez zastosowania odpowiedniego oświetlenia, które z jednej strony podkreśli wyjątkowość budowli, a z drugiej – zapewni podróżnym poczucie bezpieczeństwa i komfortu.
Współczesny dworzec kolejowy ma być symbolem postępu i innowacji oraz wizytówką nowoczesnego miasta. Nie da się tego jednak osiągnąć bez zastosowania odpowiedniego oświetlenia, które z jednej strony podkreśli wyjątkowość budowli,
»
str. 18
Obecne przepisy dotyczące ochrony środowiska implikują stosowanie w drodze szynowej konstrukcji wibroizolacyjnych. Jednym z takich rozwiązań stosowanym w torach zarządzanych przez PKP PLK są maty wibroizolacyjne Edilon Sedra TRACKELAST SBM oraz STM, stanowiące barierę na drodze transmisji drgań od nawierzchni do podtorza i dalej poprzez grunt do obiektów w otoczeniu trasy.
Obecne przepisy dotyczące ochrony środowiska implikują stosowanie w drodze szynowej konstrukcji wibroizolacyjnych. Jednym z takich rozwiązań stosowanym w torach zarządzanych przez PKP PLK są maty wibroizolacyjne Edilon Sedra TRACKELAST SBM
»
autor:
Sławomir Melski
str. 20
Według statystyk Komendy Głównej Policji w 2011 roku doszło do 1116 wypadków drogowych w wyniku zderzenia samochodu ze słupem oświetleniowym lub podobnym obiektem infrastruktury drogowej. W wypadkach tych zginęło 119 osób, a rannych zostało 1436 ludzi.
Według statystyk Komendy Głównej Policji w 2011 roku doszło do 1116 wypadków drogowych w wyniku zderzenia samochodu ze słupem oświetleniowym lub podobnym obiektem infrastruktury drogowej. W wypadkach tych zginęło 119
»
ARTYKUŁ PROMOCYJNY
autor:
Łukasz Derylak,
Maciej Dutkiewicz
str. 23
Ruch pociągów pasażerskich, zwłaszcza podmiejskich i aglomeracyjnych, które codziennie wiozą tysiące pasażerów do Warszawy, od lat sukcesywnie się powiększa. To dobry znak – kolej odgrywa coraz większą rolę w obsłudze transportu zbiorowego stolicy. W 2009 roku PKP Polskie Linie Kolejowe przystąpiły do opracowania studium wykonalności modernizacji Warszawskiego Węzła Kolejowego.
Ruch pociągów pasażerskich, zwłaszcza podmiejskich i aglomeracyjnych, które codziennie wiozą tysiące pasażerów do Warszawy, od lat sukcesywnie się powiększa. To dobry znak – kolej odgrywa coraz większą rolę w obsłudze
»
TECHNOLOGIE
autor:
Artur Burak,
Andrzej Cholewa,
Janusz Dyduch
str. 24
Ostatnie doświadczenia po raz kolejny potwierdziły, że niedostateczny rozwój kolejowej infrastruktury transportowej jest nie tylko czynnikiem hamującym rozwój kraju, ale może być źródłem tragicznych w skutkach wypadków kolejowych. Polityka transportowa była i jest ukierunkowana na realizację pojedynczych celów krótkookresowych, charakteryzuje się brakiem wizji rozwoju i podejścia systemowego. W konsekwencji prowadzi to do akceptacji niskich standardów, nawet na liniach modernizowanych.
Ostatnie doświadczenia po raz kolejny potwierdziły, że niedostateczny rozwój kolejowej infrastruktury transportowej jest nie tylko czynnikiem hamującym rozwój kraju, ale może być źródłem tragicznych w skutkach wypadków kolejowych. Polityka transportowa
»
PREZENTACJE
autor:
Robert Gregorczyk,
Anna Szymanek-Załęska
str. 30
Zapewnienie efektywnej współpracy między pracownikami jest fundamentalną kwestią w sytuacji, gdy przebywają oni w różnych miejscach, różnych miastach, a nawet w różnych krajach, wydatki (także na podróże służbowe) są redukowane, nadmiar informacji jest chlebem powszednim, a dynamiczna, oparta na internecie gospodarka wymaga szybkiego podejmowania racjonalnych decyzji.
Zapewnienie efektywnej współpracy między pracownikami jest fundamentalną kwestią w sytuacji, gdy przebywają oni w różnych miejscach, różnych miastach, a nawet w różnych krajach, wydatki (także na podróże służbowe) są redukowane,
»
TECHNOLOGIE
autor:
Grzegorz Lewandowski
str. 32
Rozwój infrastruktury transportowej naszego kraju oraz towarzyszące temu środowiskowe aspekty realizacji inwestycji przyczyniły się do zaostrzenia norm i przepisów związanych z ochroną środowiska, w tym konieczności ochrony terenów przyległych przed hałasem. Czy zatem "standardowe" podejście do projektowania ekranów akustycznych w ciągu dróg publicznych daje podstawę do właściwego konstruowania ekranów na liniach kolejowych?
Rozwój infrastruktury transportowej naszego kraju oraz towarzyszące temu środowiskowe aspekty realizacji inwestycji przyczyniły się do zaostrzenia norm i przepisów związanych z ochroną środowiska, w tym konieczności ochrony terenów przyległych przed
»
str. 36
Prężnie działająca firma ze Skawiny, specjalista od systemów ASR, proponuje rozwiązania w zakresie hamulców torowych, systemów napędów, remontów i budowy nowych urządzeń, telewizji CCTV i automatyzacji systemów sterowania.
PREZENTACJE
str. 38
System informatyczny PARIS (PAssenger Railway Information System) to centralny system sprzedaży biletów i odprawy pasażerskiej, przeznaczony do sprzedaży biletów kolejowego przewoźnika osobowego.
ARTYKUŁ PROMOCYJNY
str. 39
Utrzymanie infrastruktury kolejowej pochłania ogromne nakłady. Szczególnie drogie w utrzymaniu są odcinki o ciasnych łukach czy w głowicach rozjazdowych. Koszty utrzymania rosną dodatkowo przy używaniu taboru w złym stanie technicznym, z zatartymi węzłami ciernymi lub o dużym zużyciu monobloków.
Utrzymanie infrastruktury kolejowej pochłania ogromne nakłady. Szczególnie drogie w utrzymaniu są odcinki o ciasnych łukach czy w głowicach rozjazdowych. Koszty utrzymania rosną dodatkowo przy używaniu taboru w złym stanie technicznym,
»
TECHNOLOGIE
Artykuł rozszerzony o dodatkowe materiały niezawarte w wersji drukowanej
autor:
Janusz Hołowaty
str. 40
Istniejące stalowe mosty kolejowe są w eksploatacji przez długi okres czasu, co oprócz typowych uszkodzeń korozyjnych powoduje także niekorzystne zmiany właściwości mechanicznych stali. Przygotowanie takich obiektów do remontu wymaga, oprócz rozpoznania istniejących uszkodzeń oraz zakresu przebudowy i wzmocnień, także określenia aktualnych parametrów stali konstrukcyjnej ustrojów nośnych mostów.
Istniejące stalowe mosty kolejowe są w eksploatacji przez długi okres czasu, co oprócz typowych uszkodzeń korozyjnych powoduje także niekorzystne zmiany właściwości mechanicznych stali. Przygotowanie takich obiektów do remontu wymaga, oprócz
»
autor:
Bogusław Molecki
str. 44
W artykule przedstawiono genezę systemów automatyki zabezpieczających ruch na odstępach linii kolejowych, a jednocześnie umożliwiających sterowanie prędkością i zarządzanie przepustowością linii kolejowych.
autor:
Arkadiusz Kampczyk
str. 47
Autor podjął dyskusję na temat skutków globalizacji w aspekcie geodezyjnym z ukierunkowaniem na rolę katastru na obszarach kolejowych. Stara się jednocześnie odpowiedzieć na pytania czy wpływ globalizacji na zawód geodety jest znaczący, czy obecny intensywny rozwój cywilizacji z jej postępem naukowo-technologicznym decyduje o kształcie dzisiejszych geodezji i kartografii.
Autor podjął dyskusję na temat skutków globalizacji w aspekcie geodezyjnym z ukierunkowaniem na rolę katastru na obszarach kolejowych. Stara się jednocześnie odpowiedzieć na pytania czy wpływ globalizacji na zawód geodety
»
autor:
Jan Czarnecki
str. 50
Od jedenastu lat zajmuję się zawodowo usuwaniem graffiti i wykonywaniem zabezpieczeń przed nim. Często rozmawiam z osobami odpowiedzialnymi za stan budynków, obiektów inżynierskich oraz mieszkańcami. Nie spotkałem nikogo, kto byłby zadowolony z pojawienia się graffiti na jego elewacji lub w najbliższym sąsiedztwie.
Od jedenastu lat zajmuję się zawodowo usuwaniem graffiti i wykonywaniem zabezpieczeń przed nim. Często rozmawiam z osobami odpowiedzialnymi za stan budynków, obiektów inżynierskich oraz mieszkańcami. Nie spotkałem nikogo, kto byłby
»
EKONOMIKA TRANSPORTU
Artykuł rozszerzony o dodatkowe materiały niezawarte w wersji drukowanej
autor:
Ryszard Rolbiecki
str. 52
Od połowy lat 70. ubiegłego stulecia podstawową barierą rozwoju infrastruktury transportu w Polsce były zbyt małe, w stosunku do potrzeb, nakłady inwestycyjne. W szczególności zjawisko to można było zaobserwować w latach 90. i po 2000 roku.
Od połowy lat 70. ubiegłego stulecia podstawową barierą rozwoju infrastruktury transportu w Polsce były zbyt małe, w stosunku do potrzeb, nakłady inwestycyjne. W szczególności zjawisko to można było zaobserwować w
»
TRANSPORT INTERMODALNY
autor:
Przemysław Brona
str. 54
W 2011 roku Komisja Europejska przyjęła "Białą księgę", czyli "Plan utworzenia jednolitego europejskiego obszaru transportu – dążenie do osiągnięcia konkurencyjnego i zasobooszczędnego systemu transportu". W dokumencie zawarta jest wizja rozwoju systemu transportowego Unii Europejskiej do 2050 roku oraz strategia osiągania założonych celów.
W 2011 roku Komisja Europejska przyjęła "Białą księgę", czyli "Plan utworzenia jednolitego europejskiego obszaru transportu – dążenie do osiągnięcia konkurencyjnego i zasobooszczędnego systemu transportu". W dokumencie zawarta jest wizja rozwoju
»
autor:
Henryk Zielaskiewicz
str. 59
Dogodne położenie naszego kraju i stan infrastruktury przeładunkowej na wschodniej granicy Polski rokują dobre perspektywy wzrostu przewozów. Jednak pod warunkiem, iż infrastruktura liniowa i punktowa będzie odpowiadała standardom mogącym zapewnić odpowiednio wysoką jakość świadczonych usług w zakresie budowania łańcuchów dostaw z udziałem transportu kolejowego.
Dogodne położenie naszego kraju i stan infrastruktury przeładunkowej na wschodniej granicy Polski rokują dobre perspektywy wzrostu przewozów. Jednak pod warunkiem, iż infrastruktura liniowa i punktowa będzie odpowiadała standardom mogącym zapewnić
»
Artykuł rozszerzony o dodatkowe materiały niezawarte w wersji drukowanej
autor:
Maria Matusiewicz
str. 63
Centrum logistyczne to obiekt przestrzennie funkcjonalny, który wraz z infrastrukturą i zapleczem organizacyjnym realizuje usługi logistyczne związane z przyjmowaniem, magazynowaniem, rozdziałem i wydawaniem towarów oraz usługi towarzyszące, świadczone przez niezależne w stosunku do nadawcy lub odbiorcy podmioty gospodarcze.
Centrum logistyczne to obiekt przestrzennie funkcjonalny, który wraz z infrastrukturą i zapleczem organizacyjnym realizuje usługi logistyczne związane z przyjmowaniem, magazynowaniem, rozdziałem i wydawaniem towarów oraz usługi towarzyszące, świadczone przez niezależne
»
WYDARZENIA
str. 65
18-20 stycznia 2012 roku w hotelu Muflon w Ustroniu koło Bielska-Białej odbyła się druga edycja konferencji i wystawy "Bocznica III tysiąclecia – nowoczesne technologie w zarządzaniu bocznicami kolejowymi".
str. 66
Na tegorocznej edycji Targów SilesiaKOMUNIKACJA w Expo Silesia można było zobaczyć ponad dwadzieścia autobusów, a także uczestniczyć w wielu spotkaniach branżowych oraz panelach dyskusyjnych poświęconych m.in. kondycji transportu publicznego.
str. 66
Wdrażanie nowoczesnych technologii w budownictwie komunikacyjnym Republiki Kazachstanu było tematem konferencji prasowej zorganizowanej przez TINES SA 1 lutego br. w Warszawie. O współpracy na tle planów modernizacji infrastruktury torowej Kazachstanu rozmawiali przedstawiciele producenta nawierzchni szynowej TINES SA z kazachskimi partnerami biznesowymi z koncernu Magnetik.
Wdrażanie nowoczesnych technologii w budownictwie komunikacyjnym Republiki Kazachstanu było tematem konferencji prasowej zorganizowanej przez TINES SA 1 lutego br. w Warszawie. O współpracy na tle planów modernizacji infrastruktury torowej Kazachstanu
»